Bireysel ve toplumsal düzeyde en doğru ve en faydalı olanın bilinçli tercihi olarak anlamlandırılan ahlaki zekâ, insan yaşamında karşılaşılan çeşitli problemlere çözüm üretme potansiyelini barındıran önemli bir yetkinlik olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda gelişim dönemlerinden kimlik krizi, sosyal uyum ve toplumsal statü problemlerini barındıran ergenlik dönemi içinde bulunan lise öğrencilerinin ergenlik dönemi sürecini iyi yönetme ve yaşadıkları duygusal ve psikolojik kırılganlıkların travmaya evrilme riskini azaltma konusunda, ahlaki zekânın etkinliğinin değerlendirilebileceği temel problem alanlarından biri olarak kabul edilmektedir. Bu bağlamda lise öğrencilerinin içinde bulundukları gelişimsel dönemin karakteristik problemlerini aşma ve süreci sağlıklı bir şekilde yönetme yeterliklerinin geliştirilmesine katkı sağlama amacını taşıyan araştırmamızda, lise öğrencilerinin genel ahlaki zekâ düzeylerini belirlemek ve ahlaki zekâ üzerinde etkili olan değişkenlerin etkisini ortaya koymak tasarlanmıştır. Tarama modeli çerçevesinde gerçekleştirilen çalışmada, “Kişisel Bilgi Formu” ve “Yakut-Ahlaki Zekâ Ölçeği” kullanılarak çevrimiçi ortamda 418 lise öğrencisinden veri toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 24.0 programında frekans, aritmetik ortalama ve standart sapma analizlerine tabi tutulmuş, anket verilerinin normal dağılım göstermemesi nedeniyle non-parametrik testler olan Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleri uygulanmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiş ve analizler sonucunda; örneklemin genel ahlaki zekâ düzeylerinin ortalamanın üzerinde olduğu; cinsiyet, ekonomik durum, hayat memnuniyeti, geleceğe yönelik iyimserlik ve sosyal medya kullanma amacı değişkenlerinin ahlaki zekâ üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklara yol açtığı; boş zamanları değerlendirme tercihinin oluşturduğu farkın ise anlamlı olmadığı tespit edilmiştir.
Moral intelligence, defined as the conscious choice of what is most appropriate and beneficial at individual and societal levels, is considered a significant competency possessing the potential to produce solutions to various problems encountered in human life. In this context, it is considered one of the fundamental problem areas in which the effectiveness of moral intelligence can be evaluated in helping high school students navigate adolescence—a period characterized by identity crises, social adaptation, and social status—and in reducing the risk of their emotional and psychological vulnerabilities evolving into trauma. In this context, our research, which aims to contribute to the development of high school students' competencies in overcoming the characteristic problems of their developmental period and managing this process healthily, was designed to determine the general moral intelligence levels of high school students and to reveal the influence of variables that influence moral intelligence. In this study, conducted within the framework of a survey model, data were collected online from 418 high school students using a "Personal Information Form" and the "Yakut Moral Intelligence Scale." The data obtained were analyzed using SPSS 24.0 for frequency, arithmetic mean, and standard deviation. Non-parametric Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests were applied because the survey data did not exhibit a normal distribution. The level of significance was accepted as p<0.05, and the analyses revealed that the sample's general moral intelligence levels were above average; that variables such as gender, economic status, life satisfaction, future optimism, and purpose of social media use led to statistically significant differences in moral intelligence; and that the difference created by leisure time preferences was not significant.
By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.
